टिबिया ट्यूबरोसिटी एडवांसमेण्ट् (TTA) प्रणाली: कैनाइन क्रूसियट् लिगामेण्ट् मरम्मतार्थं आधुनिकशल्यचिकित्सा तकनीकः
आमुख
पूर्ववर्ती क्रूसियसस्नायुबन्धः (ACL) कुक्कुरस्य पृष्ठाङ्गस्य सर्वाधिकं चोटितस्नायुबन्धेषु अन्यतमः अस्ति, येन सन्धिषु अस्थिरता, वेदना, अन्ते च क्षयकारी सन्धिरोगः (DJD) भवति प्रायः स्थिरतां पुनः स्थापयितुं सन्धिस्य अधिकं क्षतिं निवारयितुं च शल्यक्रियायाः हस्तक्षेपस्य आवश्यकता भवति । कुक्कुरस्य एसीएल-मरम्मतस्य नवीनतम-शल्य-प्रविधिषु अन्यतमं टिबिया ट्यूबरोसिटी एडवांसमेण्ट् (TTA) प्रणाली अस्ति, यस्याः प्रभावः सन्धिकार्यं सुधारयितुम्, वेदना न्यूनीकर्तुं, शल्यक्रियापश्चात् जटिलताः न्यूनीकर्तुं च लोकप्रियतां प्राप्तवती अस्ति अस्मिन् लेखे वयं टीटीए-व्यवस्थायाः, तस्याः सिद्धान्तानां, अनुप्रयोगानाम्, लाभानाम्, सीमानां च विषये गभीरतरं गमिष्यामः ।
कुक्कुरदमनसन्धिस्य शरीररचनाशास्त्रं शरीरविज्ञानं च
टीटीए-प्रणाल्यां गहनतां प्राप्तुं पूर्वं कुक्कुर-दमन-सन्धिस्य शरीररचना-शरीर-विज्ञानं च अवगन्तुं महत्त्वपूर्णम् अस्ति । दमनसन्धिः मानवजानुसन्धितुल्यः भवति, सः फीमर-टिबिया-पैटेल्-अस्थिभिः निर्मितः भवति । एसीएल फीमरस्य सापेक्षतया टिबिया अग्रे स्खलितुं निवारयित्वा सन्धिस्थिरीकरणस्य उत्तरदायी भवति । श्वापदेषु एसीएलः सन्धिगुटिकायां स्थितः भवति, सः कोलेजनतन्तुभिः निर्मितः भवति ये फीमर-टिबिया-अस्थिषु संलग्नाः भवन्ति ।
कुक्कुरेषु एसीएल-विच्छेदस्य रोगजननम्
श्वापदेषु एसीएल-विच्छेदः आनुवंशिकी, आयुः, मोटापः, शारीरिकक्रियाकलापः, आघातः च इत्यादीनां विविधकारणानां कारणेन भवितुम् अर्हति । यदा एसीएल भग्नं भवति तदा टिबिया अस्थि अग्रे स्खलति, येन सन्धिः अस्थिरः भवति, तस्य परिणामेण वेदना, शोथः, अन्ते च डीजेडी भवति विश्रामः, औषधं, शारीरिकचिकित्सा इत्यादीनां रूढिवादीप्रबन्धनं वेदनानिवारणे सहायकं भवितुम् अर्हति, परन्तु सन्धिअस्थिरतायाः अन्तर्निहितसमस्यायाः सम्बोधनं न करोति प्रायः स्थिरतां पुनः स्थापयितुं सन्धिस्य अधिकं क्षतिं निवारयितुं च शल्यक्रियायाः हस्तक्षेपस्य आवश्यकता भवति ।
टीटीए प्रणाल्याः सिद्धान्ताः
टीटीए प्रणाली कुक्कुरस्य एसीएलमरम्मतार्थं आधुनिकशल्यक्रियाप्रविधिः अस्ति यस्य उद्देश्यं टिबिया पठारस्य कोणं परिवर्त्य सन्धिस्थिरतां पुनः स्थापयितुं भवति टिबिया पठारः टिबिया अस्थिस्य उपरिभागः अस्ति यः फीमर-अस्थिना सह संयोजयित्वा दम-सन्धिं निर्माति । एसीएल-विच्छेदयुक्तेषु श्वानेषु टिबिया-पठारः अधः प्रवणः भवति, येन टिबिया-अस्थिः फीमर-अस्थि-सापेक्षतया अग्रे स्खलति । टीटीए-प्रणाल्यां जानुसन्धिस्य अधः स्थितं अस्थि-प्रमुखतां टिबिया-नली-प्रमुखतां कटयित्वा अग्रे कृत्वा टिबिया-पठारस्य कोणं वर्धयितुं शक्यते उन्नतिः टाइटेनियम-पञ्जरस्य, पेचकस्य च उपयोगेन स्थिरं भवति, ये अस्थि-चिकित्सां, संलयनं च प्रवर्धयन्ति ।
टीटीए प्रणाल्याः लाभाः
टीटीए-प्रणाली पारम्परिक-एसीएल-मरम्मत-तकनीकानां अपेक्षया अनेकाः लाभाः प्रदाति, यथा टिबिया पठार-समतलीकरण-अस्थिविच्छेदनम् (TPLO) तथा च एक्स्ट्राकैप्सुलर-मरम्मतम् प्रथमं, टीटीए-प्रणाली जैव-यान्त्रिकरूपेण अधिकं ध्वनितवती अस्ति, यतः सा टिबिया-पठारस्य कोणं परिवर्तयति यत् अग्रे टिबिया-प्रहारं निवारयति, यत् एसीएल-विच्छेदस्य मुख्यकारणं भवति द्वितीयं, टीटीए-प्रणाली देशी-एसीएल-संरक्षणं करोति, येन संक्रमणं, ग्राफ्ट-विफलता, प्रत्यारोपण-विफलता इत्यादीनां जटिलतानां जोखिमः न्यूनीकरोति । तृतीयम्, टीटीए-प्रणाली प्रारम्भिक-शल्यक्रियापश्चात् भार-वहनस्य पुनर्वासस्य च अनुमतिं ददाति, येन सन्धिकार्यं सुधरति, पुनर्प्राप्तिसमयः च न्यूनीकरोति चतुर्थं, टीटीए-व्यवस्था सर्वेषां आकारानां, जातिषु च श्वानानां कृते उपयुक्ता अस्ति, यतः व्यक्तिगत-आवश्यकतानां अनुकूलतां प्राप्तुं शक्यते ।
टीटीए प्रणाल्याः सीमाः
कस्यापि शल्यक्रियाविधिना इव टीटीए-प्रणाल्याः अपि सीमाः सन्ति, सम्भाव्यजटिलताः च सन्ति । सर्वाधिकं सामान्यं जटिलता प्रत्यारोपणस्य विफलता अस्ति, यत् यांत्रिकतनावस्य, संक्रमणस्य, अस्थिस्य दुर्बलचिकित्सायाः वा कारणेन भवितुम् अर्हति । प्रत्यारोपणस्य विफलतायाः कारणेन सन्धिषु अस्थिरता, वेदना, पुनरीक्षणशल्यक्रियायाः आवश्यकता च भवितुम् अर्हति ।
टीटीए-प्रणाल्याः अन्येषु सम्भाव्यजटिलतासु टिबिया-शिखाभङ्गः, पैटेलर-कण्डराशोथः, सन्धि-स्रावः च सन्ति । तदतिरिक्तं टीटीए-प्रणाली एकः जटिलः शल्यचिकित्सा-प्रविधिः अस्ति यस्याः कृते विशेषप्रशिक्षणस्य विशेषज्ञतायाः च आवश्यकता भवति, येन केषुचित् पशुचिकित्साचिकित्सालयेषु तस्य उपलब्धतां सीमितं भवितुम् अर्हति अपि च, अन्येभ्यः एसीएल-मरम्मत-प्रविधिभ्यः अपेक्षया टीटीए-प्रणाली महती अस्ति, यत् केषाञ्चन पालतूपजीविनां स्वामिनः कृते सम्भवं न भवेत् ।
टीटीए प्रणाल्याः अभ्यर्थिनः
एसीएल-विच्छेदः, सन्धि-अस्थिरता च येषां श्वानानां कृते, तथैव समवर्ती मेनिस्कल्-अश्रुपातः अथवा डीजेडी-युक्तानां श्वानानां कृते टीटीए-प्रणाली उपयुक्ता अस्ति । टीटीए-प्रणाल्याः आदर्शः अभ्यर्थी १५ किलोग्रामात् अधिकं शरीरस्य भारः युक्तः श्वः भवति, यतः लघुकुक्कुरानाम् अस्थि-द्रव्यमानं पर्याप्तं न भवितुम् अर्हति यत् टाइटेनियम-पञ्जरस्य समर्थनं भवति अपि च, गम्भीरपैटेलर लक्सेशन, गम्भीर कपालक्रूसिएट् लिगामेण्ट् (CCL) क्षय, अथवा मध्यपैटेलर लक्सेशन इत्येतयोः श्वानानां कृते टीटीए-प्रणाली न अनुशंसिता
शस्त्रक्रियापूर्वं मूल्याङ्कनं योजना च
टीटीए-प्रणालीं कर्तुं पूर्वं श्वः शस्त्रक्रियापूर्वं सम्यक् मूल्याङ्कनं करणीयम्, यत्र सम्पूर्णं शारीरिकपरीक्षा, रेडियोग्राफिक-प्रतिबिम्बनं, प्रयोगशालापरीक्षणं च भवति रेडियोग्राफिक इमेजिंग् इत्यत्र समवर्ती नितम्बस्य विकृतिः अथवा गठियाः न भवति इति निराकरणार्थं दमनसन्धिदृश्यानि नितम्बदृश्यानि च द्वौ अपि समाविष्टौ भवेयुः । अपि च, शल्यचिकित्सकेन शल्यक्रियायाः सावधानीपूर्वकं योजना करणीयम्, यत्र टाइटेनियमपञ्जरस्य आकारः, स्थितिः च, टिबिया ट्यूबरोसिटी उन्नतेः परिमाणं, संज्ञाहरणस्य प्रकारः, वेदनानियन्त्रणं च भवति
शल्य चिकित्सा तकनीक
टीटीए-प्रणाली तकनीकीदृष्ट्या आग्रही शल्यक्रियाविधिः अस्ति यस्याः कृते विशेषप्रशिक्षणं विशेषज्ञता च आवश्यकी भवति । सामान्यसंज्ञाहरणस्य अधीनं शल्यक्रिया भवति, श्वः पृष्ठीयनिलम्बने स्थितः भवति । शल्यचिकित्सकः टिबियाल ट्यूबरोसिटी इत्यस्य उपरि चीरं कृत्वा पैटेलर टेण्डन् ट्यूबरोसिटीतः विच्छिन्दति । ततः विशेषआरेण नलीरूपं छिनत्ति, कटनस्य उपरि टाइटेनियमपञ्जरं च स्थाप्यते । पञ्जरं पेचकानां उपयोगेन सुरक्षितं भवति, पट्टिकाकण्डरा पुनः नलीयुक्ते संलग्नं भवति । ततः सन्धिस्थिरतायाः परीक्षणं भवति, सिवनीभिः अथवा स्टेपल्-इत्यनेन वा चीरं पिधायते ।
पश्चात परिचर्या एवं पुनर्वास
शल्यक्रियायाः अनन्तरं श्वः वेदना औषधं प्रतिजीवनानि च स्थापयति, सन्धिस्य शोफः, वेदना, संक्रमणं वा इति निरीक्षितं भवति । शल्यक्रियायाः अनन्तरं तत्क्षणमेव श्वः प्रभाविते अङ्गे भारं वहितुं शक्नोति, परन्तु प्रथमेषु कतिपयेषु सप्ताहेषु प्रतिबन्धितक्रियाकलापः अनुशंसितः श्वः पट्टिकायां स्थापयेत्, कूर्दनं, धावनं, सोपानमारोहणं वा निवारयेत् । निष्क्रियगतिव्यायामानि नियन्त्रितव्यायामानि च सहितं शारीरिकचिकित्सा शल्यक्रियायाः अनन्तरं कतिपयेषु दिनेषु आरभ्य सन्धिकार्यं सुदृढं कर्तुं मांसपेशीक्षयः निवारयितुं च शक्नोति चिकित्साप्रक्रियायाः निरीक्षणार्थं सम्भाव्यजटिलतानां पत्ताङ्गीकरणाय च शल्यचिकित्सकेन सह नियमितरूपेण अनुवर्तनभ्रमणं आवश्यकम् अस्ति ।
निगमन
टिबिया ट्यूबरोसिटी एडवांसमेण्ट् (TTA) प्रणाली कैनाइन एसीएल मरम्मतार्थं आधुनिकशल्यचिकित्सा तकनीकः अस्ति यस्य उद्देश्यं टिबिया पठारस्य कोणं परिवर्त्य सन्धिस्थिरतां पुनः स्थापयितुं भवति टीटीए-प्रणाली पारम्परिक-एसीएल-मरम्मत-तकनीकानां अपेक्षया अनेक-लाभान् प्रदाति, यत्र जैव-यान्त्रिक-ध्वनिता, देशीय-एसीएल-संरक्षणं, प्रारम्भिक-शल्यक्रिया-पश्चात् पुनर्वासः च सन्ति परन्तु टीटीए-व्यवस्थायाः सीमाः सम्भाव्यजटिलता च सन्ति, अतः विशेषप्रशिक्षणं विशेषज्ञता च आवश्यकी भवति । अतः टीटीए-प्रणालीं कर्तुं निर्णयः शस्त्रक्रियापूर्वं सम्यक् मूल्याङ्कनं कृत्वा योग्यपशुचिकित्सकेन सह परामर्शं कृत्वा भवितव्यम्
