Caccabni meetaakaarpaal maali?

Seensa

Caccabni meetaakaarpaal miidhaan harkaa lafee dheeraa harkaa irratti dhiibbaa geessisu yeroo baay’eedha. Rakkoolee yeroo dheeraa kan akka sochii qaamaa hir’achuu ykn dhukkubbii yeroo dheeraa ittisuuf qorannoo fi yaaliin sirrii ta’e barbaachisaa dha. Yoo miidhaan qaamaa irra gahe booda dhukkubbiin harkaa si mudate, yeroon gidduu seenuun murteessaadha.

Baayoomakaaniksii Caccabsa Meetaakaarpaal

Ija baayoomakaanikaalaatiin yoo ilaalamu lafeen meetaakaarpaal yeroo harka guyyaa guyyaan itti fayyadamanitti fe’iinsa aksiyoona, humnoota qaxxaamuraa fi dhiibbaa naanneffamuuf saaxilamu. Humni alaa daangaa elastikii lafee yeroo caalu caccabni ni uuma.

Qabxiileen hedduun akkaataa caccabbii irratti dhiibbaa geessisan:

• Kallattii fi guddina humnaa

• Ejjennoo harkaa yeroo dhiibbaa

• Dandeettii lafee fi umurii

• Maashaalee harkaa keessaa fi alaa irraa harkisa maashaa

Fakkeenyaaf, caccabni qoonqoo meetakaarpaal shanaffaa yeroo baay’ee sababa harkisa faallaa hin qabne maashaalee interossei fi lumbrical irraa kan ka’e volar angulation agarsiisa.

Sirnoota fixation walqabatan: 1.1. Sirna Dhaabbii Gabatee Meetaakaarpaal – CZMEDITECH

Rotational Deformity – Dhimma Murteessaa Ta’us Yeroo baay’ee Kan Darbu

Angulation irraa adda ta’ee, rotational deformity suuraa X-ray irratti ifa ta’uu dhiisuu danda’a. Akka kilinikaan yeroo dhukkubsataan fiigicha hojjetu quba walsimsiisuun isaa adda baafamuu danda’a.

Digrii muraasni naanneffamuunis bu’aa fiduu danda’a:

• Quba wal-irra bu’uu

• Gahumsi qabachuu hir’ate

• Yeroo dheeraaf hojiin qaamaa hir’achuu

Sababa kanaaf, caccabni sun raadiyoogiraafiidhaan buqqa’ee xiqqaa ta’ee yoo mul’atellee, sirreeffama baqaqsanii hodhuudhaaf agarsiiftuu cimaa ta’ee fudhatama.

Nuance kilinikaa kun madaallii lafee ogeessaa bulchiinsa caccabaa bu’uuraa irraa garaagarummaa guddaa qaba.

Agarsiistota Gidduu-galeessa Baqaqsanii Hodhuu

Caccabni meetaakaarpaal hedduun haala kunuunsaatiin yaalamuu kan danda’u ta’us, baqaqsanii hodhuun haalawwan armaan gadiitiin ni gorfama:

• Angulation fudhatama hin qabne obsa dalagaa bira darbee

• Sadarkaa kamiyyuu kan naanneffamuu deformity

• Caccabsa meetaakaarpaal dachaa

• Caccabsa banaa

• Hirmaannaa artikulaarii keessaa

• Kufaatii hir’isuu cufame

Galmi baqaqsanii hodhuu inni jalqabaa anatoomii fixation tasgabbaa’aa wajjin walsimsiisuudha, kunis sochii dafee kan hayyamu yoo ta’u, rakkoolee xiqqeessuudha.

Tooftaalee Fiixee fi Yaadannoo Kilinikaalaa

Fiixee Gabatee fi Iskuweerii

Tasgabbii jabaa fi qindaa’ina sirrii ni kenna, keessumaa:

• Caccabsa qaamaa (comminuted fractures).

• Caccabsa shaafta

• Caccabsa dachaa

Haa ta’u malee, pilaatonni of eeggannoodhaan tishuuwwan lallaafaa akka hin aarsneef qabachuu barbaachisa.

Kirschner Wire (K-Wire) Dhaabbachuu

Filannoo weerara xiqqaa yeroo baayyee kan itti fayyadamnu:

• Caccabsa mormaa

• Dhimma daa’immanii

• Yeroodhaaf tasgabbeessuu

Fiixee (Intramedullary Fixation) kan jedhu

Tooftaa baay'ee beekamaa ta'ee fi tasgabbii fi jeequmsa tishuu lallaafaa xiqqaa ta'e madaalu.

Filannoon fixation akkaataa caccabbii, filannoo ogeessa baqaqsanii hodhuu fi sadarkaa sochii dhukkubsataa irratti hundaa’a.

Bulchiinsa Baqaqsanii Hodhuu Boodaa fi Yaala Harkaa

Bu’aan baqaqsanii hodhuu milkaa’aan deebisanii dhaabuu baqaqsanii hodhuu boodaa irratti baay’ee hirkata. Sochiin dafee to’atame jabinaafi maxxanuu tendon ittisuuf gargaara.

Pirootokooliin deebisanii dhaabuu caaseffama qabu akkaataa idileetti:

• To’annoo edema

• Shaakala sochii fageenyaa suuta suutaan

• Cimsa tarkaanfataa

• Irra deebiin leenjii hojii

Ogeessi baqaqsanii hodhuu fi ogeessa harkaa gidduutti qindoominni cimaan fayyina gaarii ta’eef barbaachisaa dha.

Garee Dhukkubsattoota Adda Addaa Keessatti Yaadannoo Addaa

Atileetota

Yeroo baayyee atileetotni:

• Saffisaan taphaatti deebi'uu

• Fiixee tasgabbaa’aa sochii dafee kan hayyamu

• Yeroo fayyinaa ittisaa 'splinting'

 Hojjetoota Harkaa

Hojjettoota humna qabachuu irratti hirkataniif, wal’aansi dursa kenna:

• Tasgabbii makaanikaa

• Yeroo dheeraaf turuu

• Dhukkubbii yeroo dheeraa ittisuu

Dhukkubsattoota Maanguddoota

Qulqullinni lafee fi dhukkuboonni waliin dhufan filannoo wal’aansaa fi yeroo fayyinaa irratti dhiibbaa qaba.

Bu’aa Yeroo Dheeraa fi Raaga

Hoggansa sirrii ta’een: 1.1.

• Dhukkubsattoonni baay’een isaanii hojii harkaa idileetti dhihoo ta’e deebi’anii hojjetu

• Ciminni qabachuu akkaataa idileetti gara >90% bu’uuraatti deebi’a

• Qaama miidhamummaan yeroo dheeraa waan hin baratamnedha

Bu’aan gaariin yeroo baay’ee qorannoo harkifachuu, qaama hir’ina naanneffamuu hin yaalamne ykn deebisanii dhaabuu gahaa ta’uu dhabuu wajjin wal qabata.

Bulchiinsi Caccabsa Meetaakaarpaal Maaliif Ogummaa Addaa Barbaachisa

Caccabni meetakaarpaal baay’ee kan mul’atu ta’us, bulchiinsi isaanii hubannoo anatoomii sirrii fi murtii dalagaa barbaada. Dogoggorri xixiqqoo qindaa'ina keessatti raawwataman raawwii harkaa irratti dhiibbaa guddaa qabaachuu danda'a.

Kanaafidha kunuunsi miidhaa qaamaa ammayyaa kan cimsee:

• Madaallii sirrii ta’e

• Fiixee ragaa irratti hundaa’e

• Sochii jalqabaa

Kutaa FAQ

Amaloonni caccabaa baqaqsanii hodhuun cimsee kan agarsiisan maali?

Fiixee baqaqsanii hodhuu adda durummaan kan agarsiifamu deformity rotational, unstable angulation, multiple metacarpal involvement, open fractures, intra-articular extension, ykn kufaatii hir’isuu cufame. Kanneen keessaa, rotational malalignment akka functionally significant ta’etti fudhatama.

Caccabsa meetakaarpaal keessatti angulation hangam dalagaadhaan fudhatama qaba?

Kofoon fudhatama qabu dijiitiidhaan garaagarummaa qaba. Walumaagalatti, kofoon guddaan meetakaarpaalota raadiyaalii caalaa meetakaarpaalota ulnar keessatti ni dandamama. Haa ta’u malee, sadarkaan deformity naanneffannaa kamiyyuu fudhatama hin qabu, obsa kofa osoo hin ilaalin.

Maaliif rotational deformity angulation caalaa murteessaa ta’ee fudhatama?

Rotational deformity yeroo flexion quba wal-irra bu’uu fida, kunis makaaniksii qabachuu fi hojii harkaa haalaan balaadhaaf saaxila. Naanna’iinsi xiqqaan illee hanqina dalagaa walmadaaluu hin dandeenye fiduu kan danda’uu fi walqabsiistota itti aananii jiraniin beenyaa gaarii hin taane argatu.

Faayidaan ijoo plate fixation caccabbii meetakaarpaal keessatti qabu maali?

Fiixee gabatee dhiyeessii:

• Tasgabbii jabaa

• Hiriirsa anatoomii sirrii ta’e

• Sochii jalqabaa

• Balaa buqqa’iinsa sadarkaa lammaffaa hir’isuu

Keessattuu caccabbii shaafta, paateeniin ciccitaa fi miidhaan meetaakaarpaal dachaa keessatti faayidaa qaba, haa ta’u malee of eeggannoodhaan tishuu lallaafaa qabachuun aarii tendonii xiqqeessuuf barbaachisaadha.

Haala kam keessatti wayaan Kirschner filatamaadha?

K-wire fixation yeroo baayyee kan itti fayyadamu:

• Caccabsa morma meetakaarpaal

• Akkaataa caccabbii walxaxaa hin taane

• Yeroodhaaf tasgabbeessuu

• Dhibee daa’immanii ykn fedhii xiqqaa qaban

Weerara xiqqaa kan qaban yoo ta’u, K-wires akka waliigalaatti yeroo dheeraaf immobilization kan barbaadu plate fixation wajjin wal bira qabamee yoo ilaalamu.

Wal’aansa caccabbii meetaakaarpaal ammayyaa keessatti intramedullary fixation gahee akkamii qaba?

Intramedullary fixation tasgabbii fi jeequmsa tishuu lallaafaa xiqqaa gidduutti madaallii ni kenna. Innis sochii dursee kan hayyamu yoo ta’u, rakkoolee gabatee wajjin walqabatan tokko tokko kan hambisu yoo ta’u, caccabsa shaaftaa fi qoonqoo filatamoo ta’aniif mijataadha.

Sochiin dafee bu’aa yeroo dheeraa irratti dhiibbaa akkamii qaba?

Sochiin to’atame dafee hir’isa:

• Jabina lafee

• Adhesions tendon

• Maashaan atrophy

Fiixee tasgabbaa’aa kan sochii dafee hayyamu murteessaa ijoo fayyina dalagaa ti, keessumaa dhukkubsattoota fedhii guddaa qaban keessatti.

Ogeeyyiin baqaqsanii hodhuu rakkoolee baqaqsanii hodhuu booda dhufan akkamii itti dhiyeenyaan hordofuu qabu?

Rakkoowwan beekamoo ta’an kanneen akka:

• Malunion ykn nonunion

• Hardware irritation

• Adhesion tendon

• Jabina qabachuu hir’ate

• Infeekshinii caccabbii banaa keessatti

Hanqinni hojii yeroo dheeraa irra caalaan isaa walsimsiisaa gahaa ta’uu dhabuu ykn deebisanii dhaabuu harkifachuu wajjin walqabatee jira.

Tooftaaleen wal’aansaa atileetotaa fi hojjettoota harkaa akkamitti garaagarummaa qabu?

Atileetotaa fi hojjettoota harkaa keessatti dursi kan kennamu:

• Fiixee tasgabbaa’aa

• Dafanii gara faankishiniitti deebi'uu

• Yeroo dheeraaf turuu

Ulaagaaleen baqaqsanii hodhuu uummata kana keessatti fedhii dalagaa olaanaa irraa kan ka’e gadi aanaa ta’uu danda’a.

Wantoonni raajii hojii yeroo dheeraa irratti dhiibbaa guddaa geessisan maali?

Wantoonni raajii ijoo ta’an kanneen akka:

• Sirrummaa hir’ina caccabaa

• Tasgabbii fixation

• Dafanii deebisanii dhaabuu

• Deformity naanneffamuu dhabuu

Qabxiileen kun yeroo fooyya’an dhukkubsattoonni baay’een isaanii hojii harkaa idileetti dhihoo ta’e galmaan ga’u.