हाडांचे स्क्रू काय आहेत?
हाडांचे स्क्रू हे ऑर्थोपेडिक शस्त्रक्रियांमध्ये हाडे एकत्र करण्यासाठी वापरले जाणारे विशेष प्रकारचे स्क्रू आहेत. ते सामान्यत: स्टेनलेस स्टील किंवा टायटॅनियमचे बनलेले असतात आणि विशिष्ट सर्जिकल ऍप्लिकेशनवर अवलंबून विविध आकार आणि आकारांमध्ये येतात.
फ्रॅक्चर दुरुस्ती, स्पाइनल फ्यूजन, जॉइंट रिप्लेसमेंट आणि ऑस्टियोटॉमी यासारख्या विस्तृत प्रक्रियेमध्ये हाडांच्या स्क्रूचा वापर केला जातो. ते कठोर अंतर्गत निर्धारण प्रदान करण्यासाठी आणि हाडांच्या उपचारांना प्रोत्साहन देण्यासाठी डिझाइन केलेले आहेत. हाडांचे स्क्रू एकतर सेल्फ-टॅपिंग किंवा नॉन-सेल्फ-टॅपिंग असू शकतात आणि ते मॅन्युअली किंवा पॉवर टूल्स वापरून घातले जाऊ शकतात.
हाडांच्या स्क्रूची निवड अनेक घटकांवर अवलंबून असते, जसे की हाडाचा आकार आणि आकार, फ्रॅक्चरचा प्रकार आणि सर्जनची प्राधान्ये.
हाडांमध्ये कोणत्या प्रकारचे स्क्रू वापरले जातात?
हाडांमध्ये वापरलेले स्क्रू सामान्यत: स्टेनलेस स्टील किंवा टायटॅनियमसारख्या धातूचे बनलेले असतात. वापरलेल्या स्क्रूचा प्रकार विशिष्ट अनुप्रयोग आणि सर्जनच्या प्राधान्यावर अवलंबून असतो. सामान्य प्रकारच्या हाडांच्या स्क्रूमध्ये कॉर्टिकल स्क्रू, कॅन्सेलस स्क्रू आणि कॅन्युलेटेड स्क्रू यांचा समावेश होतो. दाट हाडांसाठी कॉर्टिकल स्क्रूचा वापर केला जातो, जसे की लांब हाडांच्या शाफ्टमध्ये, तर कॅन्सेलस स्क्रू मऊ हाडांमध्ये वापरले जातात, जसे की लांब हाडांच्या टोकांमध्ये आणि कशेरुकामध्ये. कॅन्युलेटेड स्क्रूमध्ये एक पोकळ कोर असतो जो त्यांना मार्गदर्शक वायरवर घालण्याची परवानगी देतो, जे काही विशिष्ट परिस्थितींमध्ये उपयुक्त ठरू शकते.
हाडांच्या स्क्रूचे प्रकार काय आहेत?
ऑर्थोपेडिक शस्त्रक्रियांमध्ये अनेक प्रकारचे हाडांचे स्क्रू वापरले जातात, यासह:
कॉर्टिकल स्क्रू: हे कॉर्टिकल हाड, हाडाचा कडक बाह्य स्तर स्थिर करण्यासाठी वापरले जातात. त्यांच्याकडे अर्धवट थ्रेडेड शाफ्ट आणि टॅपर्ड एंड आहे.
कॅन्सेलस स्क्रू: हे स्क्रू कॅन्सेलस हाड, हाडाचा मऊ आतील थर स्थिर करण्यासाठी डिझाइन केलेले आहेत. त्यांच्याकडे पूर्णपणे थ्रेडेड शाफ्ट आणि एक बोथट टोक आहे.
कॅन्युलेटेड स्क्रू: या स्क्रूमध्ये पोकळ केंद्र असते, ज्यामुळे मार्गदर्शक वायर किंवा इतर उपकरणे त्यांच्यामधून जाऊ शकतात. ते कमीतकमी हल्ल्याच्या शस्त्रक्रियांमध्ये वापरले जातात.
हेडलेस स्क्रू: या स्क्रूला डोके नसतात आणि ते हाडांमध्ये काउंटर झोकण्यासाठी डिझाइन केलेले असतात. ते अशा ठिकाणी वापरले जातात जेथे स्क्रू हेड संयुक्त हालचालीमध्ये व्यत्यय आणेल.
लॉकिंग स्क्रू: या स्क्रूमध्ये थ्रेडेड हेड असते जे प्लेटमध्ये लॉक होते, ज्यामुळे एक स्थिर-कोन रचना तयार होते. ते अस्थिर फ्रॅक्चर पॅटर्नमध्ये किंवा ऑस्टियोपोरोटिक हाडांमध्ये वापरले जातात.
सेल्फ-टॅपिंग स्क्रू: हे स्क्रू हाडात घातल्यावर त्यांच्या स्वतःच्या धाग्यांवर टॅप करण्यासाठी डिझाइन केलेले आहेत. ते सामान्यतः ऑर्थोपेडिक शस्त्रक्रियांमध्ये वापरले जातात.
सेल्फ-ड्रिलिंग स्क्रू: या स्क्रूच्या शेवटी एक ड्रिल बिट जोडलेला असतो, ज्यामुळे ते हाडात घातल्यावर त्यांचे स्वतःचे पायलट होल ड्रिल करू शकतात.
स्क्रू प्रकाराची निवड हाडाचे स्थान निश्चित करणे, हाडांचा प्रकार, फ्रॅक्चर पॅटर्न आणि सर्जनची प्राधान्य यावर अवलंबून असते.
हाडांचे स्क्रू कायमचे आहेत का?
शस्त्रक्रियेचा प्रकार आणि रुग्णाच्या स्थितीनुसार हाडांचे स्क्रू कायमचे किंवा तात्पुरते असू शकतात. काही प्रकरणांमध्ये, स्क्रू कायमस्वरूपी बनवण्याच्या उद्देशाने असतात आणि कोणत्याही समस्या निर्माण न करता रुग्णाच्या उर्वरित आयुष्यासाठी हाडांमध्ये राहण्यासाठी डिझाइन केलेले असतात.
इतर प्रकरणांमध्ये, जसे की फ्रॅक्चर दुरुस्ती किंवा स्पाइनल फ्यूजनसाठी जेव्हा स्क्रू वापरले जातात, तेव्हा हाड बरे झाल्यानंतर किंवा फ्यूजन झाल्यानंतर ते काढले जाऊ शकतात. स्क्रू काढायचे की नाही याचा निर्णय रुग्णाचे वय, आरोग्य स्थिती आणि शस्त्रक्रियेचा प्रकार यासारख्या घटकांवर अवलंबून असतो.
हाडांमध्ये स्क्रू गंजतात का?
आधुनिक ऑर्थोपेडिक शस्त्रक्रियेमध्ये वापरल्या जाणाऱ्या बहुतेक हाडांचे स्क्रू हे टायटॅनियम किंवा स्टेनलेस स्टील सारख्या सामग्रीचे बनलेले असतात, जे गंजण्यास अत्यंत प्रतिरोधक असतात.
तथापि, कालांतराने, स्क्रू खराब होण्याची किंवा खराब होण्याची शक्यता असते, विशेषत: जर शारीरिक द्रव किंवा इतर पदार्थांच्या संपर्कात असल्यास ज्यामुळे गंज होऊ शकते. यामुळे कधीकधी गुंतागुंत होऊ शकते, जसे की संसर्ग किंवा स्क्रू सैल होणे.
गुंतागुंत होण्याचा धोका कमी करण्यासाठी रुग्णांनी त्यांच्या इम्प्लांटची काळजी आणि देखरेख करण्यासाठी त्यांच्या सर्जनच्या सूचनांचे पालन करणे महत्त्वाचे आहे.
जेव्हा हाडांमधून स्क्रू काढले जातात तेव्हा काय होते?
हाडांमधून स्क्रू काढून टाकल्यावर, स्क्रू घालण्यासाठी ड्रिल केलेले छिद्र काही काळ उघडे राहू शकतात, जोपर्यंत हाडांना पोकळी भरून पूर्ण बरे होण्याची संधी मिळत नाही.
काही प्रकरणांमध्ये, स्क्रू काढून टाकल्याने थोड्या काळासाठी काही अस्वस्थता किंवा वेदना होऊ शकतात कारण शरीर समायोजित होते आणि उपचार प्रक्रिया चालू राहते.
तथापि, सर्वसाधारणपणे, हाडांमधून स्क्रू काढणे ही तुलनेने सोपी आणि कमी जोखमीची प्रक्रिया आहे आणि बहुतेक रुग्ण शस्त्रक्रियेनंतर काही दिवस ते एक आठवड्याच्या आत सामान्य क्रियाकलाप पुन्हा सुरू करू शकतात.
शस्त्रक्रियेनंतरची काळजी आणि बरे होण्याच्या प्रक्रियेदरम्यान शारीरिक हालचाली किंवा इतर वर्तनांवरील कोणत्याही निर्बंधांबाबत तुमच्या आरोग्य सेवा प्रदात्याच्या सल्ल्याचे पालन करणे महत्त्वाचे आहे.
