उल्टा ऊरु एवं गामा अंतःमज्जा नाखून उपकरण सेट: एक व्यापक मार्गदर्शक
यदा फीमरस्य भङ्गस्य चिकित्सायाः विषयः आगच्छति तदा अस्थिरोगचिकित्सकानाम् मध्ये मज्जा-अन्तर्गतं कीलक-करणं लोकप्रियं तन्त्रं जातम् अस्ति । विभिन्नप्रकारस्य अन्तःमज्जा-नखानां मध्ये विपर्यस्त-ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां असंख्यानां लाभानाम् कारणेन महत्त्वपूर्णं ध्यानं प्राप्तम् अस्ति अस्मिन् लेखे वयं एते नखाः के सन्ति, तेषां लाभाः, शल्यक्रियायाः कृते आवश्यकं यन्त्रसमूहं, अन्ये प्रासंगिकविवरणानि च अन्वेषयामः ।
विषयसूची
आमुख
फीमर अस्थि की शरीर रचना विज्ञान
Intramedullary Nail इति किम् ?
विपर्यस्त ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखाः : ते किम् ?
उल्टे ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां लाभाः
उल्टे ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां संकेताः
उल्टे ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां विरोधाभासाः
उल्टे ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां कृते शल्यचिकित्सा तकनीकः
उल्टा ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नेलीकरणाय आवश्यकः उपकरण-समूहः
पश्चात परिचर्या एवं पुनर्वास
उल्टे ऊरु तथा गामा इन्ट्रामेडुलर कील ठोकने की संभावित जटिलताएँ
निगमन
प्रश्नोत्तरी
आमुख
अस्थिस्य विशालस्य आकारस्य जटिलशरीरविज्ञानस्य च कारणेन फीमरस्य भङ्गस्य चिकित्सा चुनौतीपूर्णा भवितुम् अर्हति । अन्यचिकित्सारूपेभ्यः अपेक्षया अस्थिरोगचिकित्सकानाम् अन्तर्मज्जा-नखानां प्रयोगः अधिकाधिकं लोकप्रियः अभवत् अस्मिन् लेखे वयं विपर्यस्त-ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां उपयोगं, तेषां लाभाः, आवश्यकं शल्यक्रिया-प्रविधिः, आवश्यकं यन्त्र-समूहं, सम्भाव्य-जटिलतानां च अन्वेषणं करिष्यामः
फीमर अस्थि की शरीर रचना विज्ञान
मज्जा-अन्तर-नख-करणस्य विषये गहनतां प्राप्तुं पूर्वं फीमर-अस्थिस्य शरीररचना-विज्ञानं अवगन्तुं अत्यावश्यकम् । नितम्बसन्धितः जानुसन्धिपर्यन्तं दीर्घतमं दृढतमं च अस्थि भवति फीमरः । फीमरस्य समीपस्थः अन्तः नितम्बस्य अस्थिना सह संयोजयति, दूरस्थः अन्तः तु पादस्य टिबिया अस्थि इत्यनेन सह संयोजयति ।
Intramedullary Nail इति किम् ?
मज्जा-नखः मज्जा-नहरः इति अस्थिस्य खोखले भागे प्रविष्टः दीर्घः सुकुमारः धातुदण्डः भवति । दण्डः सामान्यतया टाइटेनियमेन अथवा स्टेनलेस स्टीलेन निर्मितः भवति, चिकित्साप्रक्रियायाः समये अस्थिस्थिरीकरणाय निर्मितः भवति । प्रायः फीमर-टिबिया इत्यादीनां दीर्घास्थीनां भङ्गस्य कृते मज्जा-अन्तर्गत-नख-प्रयोगः भवति ।
विपर्यस्त ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखाः : ते किम् ?
विपर्यस्त-ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखाः फीमर-भङ्गाय प्रयुक्ताः अन्तः-मज्जा-नखाः प्रकाराः सन्ति । विपरीत-ऊरु-नखाः अस्थि-दूर-अन्तात् फीमर-मध्ये प्रविष्टुं निर्मिताः भवन्ति, पारम्परिक-अन्तर्-मज्जा-नखस्य प्रविष्टेः दिशि विपरीतम् गामा नखाः तु फीमरस्य समीपस्थात् अन्तः प्रविष्टाः भवन्ति, अस्थिमध्ये वक्रतां प्राप्तुं निर्मिताः भवन्ति ।
उल्टे ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां लाभाः
उल्टा ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां उपयोगेन पारम्परिक-अन्तर्-मज्जा-नख-प्रविधिषु अनेकाः लाभाः प्राप्यन्ते । एतेषु लाभेषु अन्तर्भवन्ति : १.
शल्यक्रियायाः समयः न्यूनीकृतः, रक्तस्य हानिः च
लघुतराः चीराः
भङ्गं परितः मृदु ऊतकानाम् न्यूनक्षतिः
पूर्वं भार-वहनं कृत्वा कार्यं प्रति प्रत्यागच्छति
भङ्गस्य उत्तमं संरेखणम्
उल्टे ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां संकेताः
प्रौढबालसहितस्य सर्वेषु आयुषः रोगिषु फीमरस्य भङ्गस्य कृते विपर्यस्त-ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां उपयोगः सामान्यतया भवति ते विशेषतया फीमरस्य शाफ्टस्य मध्ये स्थितानां भङ्गानाम् अथवा फीमरस्य समीपस्थेषु दूरस्थेषु वा प्रदेशेषु विस्तृतानां भङ्गानाम् चिकित्सायाम् उपयोगिनो भवन्ति
उल्टे ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां विरोधाभासाः
यद्यपि विपर्यस्त-ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-कील-करणेन अनेके लाभाः प्राप्यन्ते तथापि ते सर्वेषां रोगिणां कृते उपयुक्ताः न सन्ति । एतेषां प्रक्रियाणां विरोधाभासाः सन्ति- १.
नितम्बसन्धिस्य अथवा जानुसन्धिस्य समीपे स्थिताः भङ्गाः
तीव्रः अस्थिविकारः अन्ये वा अस्थिविकाराः ये अस्थिबलस्य क्षतिं कुर्वन्ति
अन्तर्निहितचिकित्सास्थित्याः कारणेन शल्यक्रियां सहितुं असमर्थता
उल्टे ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नखानां कृते शल्यचिकित्सा तकनीकः
विपर्यस्त-ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-कील-करणस्य शल्य-विधि-प्रविधौ अनेकाः पदानि सन्ति । प्रथमं रोगी सामान्यसंज्ञाहरणस्य अधीनं स्थापयति, फ्लोरोस्कोपी अथवा अन्यप्रतिबिम्बनविधिना भङ्गस्य दृश्यं भवति । तदनन्तरं फीमरस्य दूरस्थे अथवा समीपस्थे अन्तभागे प्रयुक्तस्य नखस्य प्रकारानुसारं लघुः चीरः क्रियते । ततः नखं मज्जानलिकायां प्रविश्य विशेषयन्त्राणां उपयोगेन स्थाने मार्गदर्शनं क्रियते । एकदा नखः सम्यक् स्थाने भवति तदा नखं अस्थिपर्यन्तं सुरक्षितं कर्तुं तालाबन्दी-पेचकाः प्रविष्टाः भवन्ति ।
उल्टा ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नेलीकरणाय आवश्यकः उपकरण-समूहः
उल्टा ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-कील-करणाय विशेष-यन्त्र-समूहस्य आवश्यकता भवति । सेट् मध्ये सामान्यतया अन्तर्भवति : १.
इन्ट्रामेडुलरी रीमर
नखप्रवेशः लक्ष्यीकरणयन्त्राणि च
मार्गदर्शकताराः तालान् पेचकाः च
भङ्गं परितः अस्थि मृदु ऊतकं च सज्जीकर्तुं यन्त्राणि
पश्चात परिचर्या एवं पुनर्वास
शल्यक्रियायाः अनन्तरं रोगिणां सामान्यतया कतिपयान् दिनानि आस्पतेः स्थापनस्य आवश्यकता भवति । कास्ट् अथवा ब्रेस इत्यनेन पादः स्थिरः भवति, आवश्यकतानुसारं वेदना औषधानि च विहितं भवति । प्रायः रोगिणः प्रभावितपादे कतिपयान् सप्ताहान् यावत् भारं न स्थापयितुं सल्लाहं ददति येन सम्यक् चिकित्सा भवति । प्रभावितपादे पुनः शक्तिं गतिपरिधिं च प्राप्तुं शारीरिकचिकित्सायाः अनुशंसा भवितुं शक्नोति ।
उल्टे ऊरु तथा गामा इन्ट्रामेडुलर कील ठोकने की संभावित जटिलताएँ
यथा कस्यापि शल्यक्रियायाः, उल्टा ऊरु-गामा-मज्जा-अन्तर्गत-कील-करणं कतिपयान् जोखिमान् जटिलताश्च वहितुं शक्नोति । एतेषु अन्तर्भवन्ति : १.
संक्रमण
रक्तस्य जठरम्
तंत्रिका अथवा रक्तवाहिनी क्षति
प्रत्यारोपणस्य विफलता अथवा प्रवासनम्
भङ्गस्य विलम्बः अथवा असंयोगः
निगमन
फीमरस्य भङ्गस्य चिकित्सायाः लोकप्रियविकल्परूपेण विपर्यस्तं ऊरु-गामा-अन्तर-मज्जा-नाइलिंग्-इत्येतत् उद्भूतम् अस्ति । एताः तकनीकाः पारम्परिक-अन्तर्-मज्जा-कील-करणस्य अपेक्षया अनेकाः लाभाः प्रददति, यथा शल्यक्रियायाः समयस्य न्यूनीकरणं, लघु-चीराः, शीघ्रं पुनर्प्राप्ति-समयः च परन्तु ते सर्वेषां रोगिणां कृते उपयुक्ताः न भवन्ति, केचन जोखिमाः जटिलताः च वहन्ति । इष्टतमपरिणामान् प्राप्तुं सावधानीपूर्वकं रोगीचयनं शल्यक्रियाविधिः च महत्त्वपूर्णा अस्ति ।
प्रश्नोत्तरी
विपर्यस्त-ऊरु-अथवा गामा-अन्तर-मज्जा-नख-प्रहारात् पुनः प्राप्तुं कियत्कालं भवति ?
किं विपर्यस्तं ऊरुं वा गामा-अन्तर-मज्जा-नखं वा वेदनादायकं भवति ?
किं कोऽपि विपर्यस्तं ऊरु-अन्तर-मज्जा-नखं वा कर्तुं शक्नोति ?
शल्यक्रियायां कियत्कालं भवति ?
किं विपर्यस्त-ऊरु-अथवा गामा-अन्तर-मज्जा-नख-प्रहारस्य वैकल्पिक-उपचाराः सन्ति ?
आम्, ऊरुभङ्गस्य अनेकाः वैकल्पिकाः उपचाराः सन्ति, यथा बाह्यनिश्चयः, पारम्परिकः अन्तःमज्जा कीलकीकरणं, मुक्तनिवृत्तिः, आन्तरिकनिश्चयः च भवतः वैद्यः भवतः व्यक्तिगत आवश्यकतानां स्थितिः च आधारीकृत्य उत्तमचिकित्सापद्धतिं अनुशंसयिष्यति।
