Gosa Qajeelaa Aksiilii Daayinamikii Fiiksatara Alaa

Galmi bu’uuraa ciccituu fixation lafee caccabee tasgabbeessuu, lafeen miidhame saffisaan akka fayyu dandeessisuu, akkasumas sochii dafee fi hojii guutuu fiixee miidhame deebisuudha.

External fixation jechuun mala lafee akka malee cabe fayyisuuf gargaarudha. Gosti wal’aansa lafee kun meeshaa addaa fixator jedhamu kan qaama alaa ta’een caccabbii sana mirkaneessuu kan dabalatudha. Iskuweerii lafee addaa (yeroo baay’ee piini jedhaman) kan gogaa fi maashaa keessa darban fayyadamuun, fixaatoriin lafee miidhame waliin walqabatee yeroo fayyu sirnaan akka walsimsiisu taasisa.

Fiiksaan alaa maaliif oola?

Lafeewwan caccaban akka tasgabbaa’anii fi akka walsimsiisan gochuuf meeshaan alaa fixation fayyadamuun ni danda’ama. Meeshaan kun yeroo fayyinaa lafeen bakka gaarii ta’etti akka turuuf alaa sirreessuu ni danda’ama. Meeshaan kun yeroo baayyee daa'immanii fi yeroo gogaan caccabaa irra jiru miidhame fayyadamu.

Gosoonni fixator alaa maali?

Fiiksaatoroonni alaa gosoota bu’uuraa sadii qabu: fiksatorii yuunipilaanarii istaandaardii, fiiksaatorii gilgaala, fi fiksatorii makaa.

Meeshaaleen baay’een keessoo qabachuuf itti fayyadaman tilmaamaan gosoota gurguddoo muraasatti qoodamu: wayaa, piinii fi iskiriyuu, gabatee, fi mismaara ykn ulee intramedullary.

Staples fi clamps darbee darbee osteotomy ykn fracture fixation gochuufis ni fayyadamu. Mudaa lafee sababa adda addaatiin dhufu yaaluuf yeroo baay’ee lafee graftii ofumaan, allografts, fi bakka bu’oonni lafee graftii fayyadamu. Caccabsa dhukkuba kanaan qabameef akkasumas wal’aansa infekshinii lafeef, bifa antibaayootikii yeroo baay’ee fayyadamu.

Gosa Qajeelaa Daayinamikii Aksiyaalii Fiiksatara Alaa: Qajeelfama Bal’aa

Caccabbii fi haalawwan lafee biroo wal’aanuuf yeroo jennu, fixatoroonni alaa bulchiinsa fi deebisanii dhaabuu dhukkubsattootaa keessatti gahee olaanaa qabu. Fiksator alaa akkasii keessaa tokko dynamic axial straight type external fixator yoo ta’u, dizaayinii fi hojii addaa isaatiin ogeeyyii baqaqsanii hodhuu lafee biratti jaalala argateera. Qajeelfama bal’aa kana keessatti, dizaayinii isaanii, agarsiiftuu, faayidaa fi daangaa isaanii dabalatee, bal’ina fiksetaroota alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii gadi fageenyaan ni qonna.

1. Seensa

Dynamic axial straight type external fixator meeshaa alaa dhukkubsattoota keessatti caccabbii ykn ciccitaa lafee tasgabbeessuuf gargaarudha. Yeroo baay’ee haalawwan keessoo fixeeshiniin filannoo hin taane, ykn bakka caccabni sun yaada namaa jeequu ykn dhiibbaa to’atamee fi suuta suutaan barbaachisaa ta’etti fayyadama. Fiiksaatariin alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii dhiibbaa fi yaada namaa kan jeequ, akkasumas sochii naanneffannaa fi hiikkaa kan hayyamu yoo ta’u, kunis haalawwan lafee adda addaa yaaluun baay’ee kan fayyadamu isa taasisa.

2. Fiikseetariin Alaa Gosa Qajeelaa Daayinamikii Aksiyaalii maali?

Fiiksaatariin alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii meeshaa alaa uleewwan sibiilaa yookiin kaarboonii faayibar irraa ijaarame yoo ta’u, isaanis kiilaampii yookiin piiniiwwan lafee keessa galfamaniin kan walqabatudha. Meeshaan kun akkaataa ogeessa baqaqsanii hodhuu barbaadu irratti hundaa’uun bakka caccabee sanatti dhiibbaa ykn yaada namaa jeequu akka kennu sirreessuu ni danda’ama. Meeshaan kun suuta suutaan kallattii barbaadamuun dhiibbaa gochuudhaan deformities ykn malunion lafee sirreessuufis ni danda’ama.

3. Qaamolee Fiiksatara Alaa Gosa Qajeelaa Aksiilii Daayinamikii

Fiiksaan alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii akkaataa adda addaatiin qaamolee armaan gadii of keessaa qaba:

• Uleewwan sibiilaa ykn kaarboonii faayibara dheerinaafi daayameetira adda addaa qaban

• Kilaampii ykn piini lafee irratti akka maxxanan

• Walqabsiistota sirreeffamuu danda’an uleewwan walqabsiisuu fi kilaampii/piini

• Malawwan qulfii uleewwanii fi kilaampii/piiniiwwan haala gaariin akka qabataniif

• Meeshaalee dhiibbaa fi yaada namaa jeequu kan dhiibbaa aksiyoonaa ykn yaada namaa bakka caccabsaatti yaada namaa jeequ

• Mala sirreeffama hiikkaa fi naanneffamuu

4. Agarsiistota Gosa Qajeelaa Aksiilii Daayinamikii Fiiksatara Alaa

Fiiksaan alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii haalawwan armaan gadiitiif agarsiifama:

• Caccabsa banaa kan miidhaa tishuu lallaafaa bal’aa qabu

• Caccabsa anniisaa guddaa qabuu fi lafee guddaa kan caccabuu ykn lafee dhabuu

• Caccabsa meeshaalee keessootiin tasgabbeessuun rakkisaa ta’e

• Malunions ykn nonunions lafee

• Osteotomies sirreessuu ykn adeemsa lafee dheeressuu

• Tumor resections ykn mudaa lafee irra deebiin ijaaramuu barbaadu

5. Faayidaa Fiiksatara Alaa Gosa Qajeelaa Aksiilii Daayinamikii

Fiiksaatarri alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii fiksetaroota alaa biroo irratti faayidaa hedduu qaba, kanneen keessaa:

• Haalota lafee adda addaa yaaluun baay’ee fayyadamuu

• Dandeettii dhiibbaa ykn yaada namaa jeequu to’atamee fi suuta suutaan hojiirra oolchuu

• Yeroo kaa’aman jeequmsa tishuu lallaafaa xiqqaa

• Maashaalee ciccituu ykn cicciruun hin barbaachisu

• Dhukkubsataa dafanii sochoosuun ni danda’ama

• Meeshaa salphaatti sirreessuu fi balleessuu

6. Daangaawwan Fiiksatara Alaa Gosa Qajeelaa Aksiilii Daayinamikii

Faayidaan qabaatus, fiksatoriin alaa gosa qajeelaa daayinamikii aksiyoona daangaa tokko tokko kan tilmaama keessa galfamuu qabu qaba, isaanis:

• Balaa infekshinii tiraaktii piin, kunis rakkoolee dabalataa fiduu danda’a

• Garmalee dhiibbaa ykn yaada namaa akka hin jeeqneef hordoffii fi sirreeffama cimaa meeshaa barbaachisa

• Dhukkubsattoota furdina garmalee qaban ykn maashaalee garmalee qaban irratti tasgabbii gahaa argachuuf rakkachuu

• Yeroo fixation qaama dhibee kanaan qabame keessatti sochiin daangeffame

• Balaa miidhaan niwuroovaskulaarii yeroo meeshaan sun kaa’amu ykn sirreeffamu

7. Fiiksatariin Alaa Gosa Qajeelaa Daayinamikii Aksiyaalii Akkamitti Kaa’ama?

Fiiksatara alaa gosa qajeelaa daayinamikii aksiyoona kaa’uun akkaataa idileetti kutaa baqaqsanii hodhuu keessatti anesthesia waliigalaa ykn naannoo jalatti raawwatama. Hojimaanni kun bakka caccabni irraa fageenya irratti piiniiwwan ykn kiilaampii lafee keessa galchuu kan of keessaa qabu yoo ta’u, kana booda meeshaa fixator alaa fayyadamuun piiniiwwan/kilaampii uleedhaan walitti hidhuudha.

Meeshaan kun bakka caccabee jirutti hamma dhiibbaa ykn yaada namaa jeequu barbaadamu galmaan ga’uuf kan sirreeffame yoo ta’u, ciccitoonni lafee sirnaan akka fayyanii fi walsimsiisan mirkaneessuuf hordoffiin fi sirreeffamni meeshaa yeroo hunda gochuun barbaachisaadha.

8. Kunuunsaa fi Suphaa Fiiksatara Alaa Gosa Qajeelaa Daayinamiik Aksiyaalii

Rakkoolee akka infekshinii tiraaktii piin ykn kufaatii meeshaa ittisuuf kunuunsaa fi suphaa sirrii fiiksatara alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii barbaachisaa dha. Dhukkubsattoonni yeroo baayyee akkaataa iddoowwan piiniiwwan itti qulqulleessan fi itti uffatan irratti qajeelfama kan kennamu yoo ta’u, meeshaa kana bishaan keessa akka hin liqimsine gorfama.

Fayyina hordofuu fi meeshaa akka barbaachisummaa isaatti sirreessuuf yeroo yeroon ogeessa baqaqsanii hodhuu lafee waliin beellama hordoffii qabaachuun barbaachisaadha.

9. Rakkoolee Fiiksatara Alaa Gosa Qajeelaa Aksiilii Daayinamikii wajjin walqabatan

Rakkoowwan fiksetaroota alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii wajjin walqabatan kanneen akka:

• Infeekshinii tiraaktii piin

• Meeshaan kufaatii ykn laaffisuun piini/kilaampii

• Hiriirsuu dhabuu ykn tasgabbii ciccitaa lafee hir’isuu

• Miidhaa niwuroovaskulaarii

• Jabina lafee ykn kontiraakshinii

• Maashaan atrophy ykn dadhabbii

• Dhukkubbii ykn mijataa ta’uu dhabuu bakka piiniitti argamu

10. Xumura

Dynamic axial straight type external fixator bulchiinsa caccabaa fi haala lafee biroo keessatti meeshaa gatii guddaa qabuudha, fixators alaa biroo irratti faayidaa addaa dhiyeessa. Haa ta’u malee, rakkoolee akka hin mudannee fi bu’aa milkaa’aa mirkaneessuuf filannoo dhukkubsataa sirnaan fi hordoffiin meeshaa kanaa barbaachisaa dha.

11. Gaaffii fi deebii

1. Fiiksatara alaa gosa qajeelaa daayinamikii aksiyoona kaa’uuf yeroo hammamii fudhata? Fiiksatara alaa gosa qajeelaa daayinamikii aksiyoona kaa’uun akkaataa idileetti sa’aatii hedduu fudhata, kunis walxaxiinsa caccabaa fi anatoomii dhukkubsataa irratti hundaa’a.

2. Fiiksaan alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii dhukkubsataa? Fiiksatara alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii kaa’uun mijataa ta’uu dhiisuu danda’a, garuu meeshaan sun mataan isaa dhukkubbii guddaa fiduu hin qabu.

3. Dhukkubsataan tokko yeroo hammamii uffachuu qaba dynamic axial straight type external fixator? Turtiin alaa fixation maalummaa caccabbii ykn haala wal’aanamaa jiru irratti hundaa’uun garaagarummaa qaba, garuu akkaataa idileetti torban hedduu hanga ji’oota hedduutti kan turudha.

4. Fiiksaan alaa gosa qajeelaa aksiyoona daayinamikii sirreeffamuu danda’aa? Eeyyee, meeshaan kun bakka caccabee jirutti hamma barbaadamu dhiibbaa ykn yaada namaa jeequu akka kennu sirreessuu ni danda’ama.

5. Fiiksatara alaa gosa qajeelaa daayinamikii aksiyoonaaf wal’aansoowwan filannoo ta’an jiruu? Meeshaaleen keessoo qabachuu kan akka gabatee fi iskiriyuu caccabaa tasgabbeessuuf fayyadamuun ni danda’ama, garuu haala hunda keessatti sirrii ta’uu dhiisuu danda’u. Meeshaaleen alaa fixation biroo kan akka circular fixators ykn hybrid fixators fedhii dhukkubsataa irratti hundaa’uun fayyadamuu ni danda’u.